สีผังบนโฉนดไม่ใช่ข้อมูลประกอบ แต่เป็นข้อจำกัดที่บังคับใช้ได้จริง ผังสีน้ำตาลอนุญาตให้สร้างอาคารสูงราว 9 เมตร หรือ 2-3 ชั้น ถ้าคุณวางโรงงานสูง 10 เมตรบนผังสีน้ำตาล เจ้าของร้องเรียนได้และใบ รง.4 จะถูกยกเลิกย้อนหลัง ที่สำคัญกว่านั้น ผังสียังกำหนดว่าใครเช่าได้บ้าง เพราะผู้ประกอบการบางประเภทถูกห้ามเช่าในบางผัง
ผังสีที่เกี่ยวกับอุตสาหกรรม
อ่านข้อความเล็กในผัง ไม่ใช่แค่สีที่ระบาย ผังสีกำหนดความสูงและระยะถอยจากขอบที่ดิน ซึ่งสำคัญกว่าสีของตัวอาคารเอง ถ้าต้องการสร้างชายนาโครงสร้างเหล็ก ต้องดูว่าผังนั้นอนุญาตอาคารอุตสาหกรรมได้หรือไม่ก่อน
| ผังสี | ใช้ประโยชน์ได้ | ความสูงประมาณ | ข้อควรระวัง |
|---|---|---|---|
| น้ำตาล | อุตสาหกรรมทั่วไป | 9 ม. / 2-3 ชั้น | ระยะถอยจากเขตชุมชน |
| แดง | อุตสาหกรรมที่มีอันตราย | 9 ม. / 2-3 ชั้น | ต้องมีใบอนุญาตป้องกันอัคคีภัย |
| เหลือง | สาธารณะ / ราชการ | 15 ม. / 4-5 ชั้น | ห้ามเช่าเป็นโรงงาน |
| เขียว | เกษตรกรรม | 9 ม. / 2-3 ชั้น | ห้ามสร้างอาคารอุตสาหกรรม |
| ฟ้า | พาณิชย์ / ที่พัก | 15 ม. / 4-5 ชั้น | ค่าเช่าสูง ไม่ใช่พื้นที่อุตสาหกรรม |
| ม่วง | อุตสาหกรรมไม่ก่อมลภาวะ | 9 ม. / 2-3 ชั้น | จำกัดเสียงและฝุ่นรอบอาคาร |
ขอแก้ไขผังสีทำอย่างไร
ยื่นเรื่องกับเทศบาลหรือ อบต. ที่มีอำนาจในพื้นที่ โดยแนบโฉนด สำเนาใบอนุญาตอาคาร และแผนผังที่กำกับผังเดิม ขั้นตอนใช้เวลาหลายเดือนและมีค่าธรรมเนียน จุดที่ทำให้ธุรกรรมล่าช้าที่สุดคือการรอผล ถ้าต้องเข้าใช้อาคารก่อนอนุญาตแก้ไขเสร็จ ต้องตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรกับเจ้าของว่ายอมให้ใช้งานชั่วคราว
ซื้อที่ดินที่ผังสีไม่ตรงกับการใช้งานควรทำอย่างไร
อย่าโอนเงินจนกว่าหนังสือรับรองการเปลี่ยนผังจะออกเป็นลายลักษณ์อักษร เพราะเอกสารที่เจ้าของออกให้เป็นเพียงคำมั่น ไม่ใช่สิทธิ์ใช้ที่ดิน และหากโอนไปแล้ว ค่าเสียหายมักได้เป็นเงิน ไม่ใช่พื้นที่ที่ตั้งใจซื้อ
ตรวจผังสีที่ถูกต้องได้ที่ไหน
ตรวจที่สำนักงานเทศบาลหรือ อบต. ที่รับผิดชอบพื้นที่ หรือระบบข้อมูลแผนที่ฐานราชการไทย (NSDI) ที่ gis.nrda.go.th แต่เอกสารที่มีผลทางกฎหมายคือหนังสือจากหน่วยงานเจ้าของแผน